3D-camera’s maken ruimtelijke foto’s. Steeds meer producenten bieden digitale camera’s met de stereoscopietechniek.
Een 3D-camera is...
3D is één van de trends voor de komende jaren - in films, op computers, televisies en spelconsoles. Nadat er op 3D-gebied aanvankelijk alleen zeer dure professionele camera’s verkrijgbaar waren, zoals de Panasonic "AG-3DA1", brengen sinds de IFA 2010 steeds meer producenten ook compacte digitale camera’s en hoogwaardige 3D-camcorders voor de gewone consument op de markt. Meestal wordt daarbij gebruik gemaakt van zogenaamde stereoscopie.
Stereoscopie - de techniek achter de 3D-camera
Er zijn verschillende technieken om driedimensionale foto’s te maken. 3D-camera’s maken gewoonlijk gebruik van stereoscopie. Bij deze techniek komt in de 3D-camera, via twee naast elkaar geplaatste objectieven, een ruimtelijk beeld tot stand. Het principe is gebaseerd op een simulatie van de menselijke ogen, reden waarom de afstand tussen beide objectieven meestal minstens 64 mm bedraagt - dit is de zogenaamde stereobasis, waarvan de naam van de techniek is afgeleid.
Het menselijk oog oriënteert zich bij de ruimtelijke waarneming op het bereik van de handen. Daarom worden objecten op een afstand van drie meter nog nauwelijks driedimensionaal gezien en vanaf tien meter is geen ruimtelijk beeld meer mogelijk. Een grotere afstand tussen de objectieven van een 3D-camera zorgt voor een grotere dieptewerking.
Verder is het bij een aantal 3D-camera’s mogelijk om beide objectieven afzonderlijk te gebruiken om zo de stereobasis handmatig aan te passen. Bij de 3D-camera "Finepix Real 3D-W3" van Fujifilm bedraagt de afstand tussen de objectieven bijvoorbeeld 77 mm, optimaal voor het bij opnamen meest gebruikte bereik tot 5 meter.
De 3D-camera Fuji "Finepix Real 3D-W3"
Als één van de eerste producenten bracht Fujifilm in juli 2009 met de "Finepix Real 3D-W1" een digitale 3D-camera uit voor particulier gebruik. Al in augustus 2010 werd de opvolger "W3" voorgesteld, waarmee niet alleen foto’s, maar ook hd-video’s in 3D gemaakt kunnen worden.
De "Finepix Real 3D-W3" is uitgerust met twee drievoudige zoomobjectieven met een brandpuntsafstand van 35 tot 105 mm en twee CCD-fotosensoren met elk 10 megapixels. De achterkant van de 3D-camera bevat een display van 8,9 cm met 1,15 miljoen beeldpunten, dat de opnamen driedimensionaal weergeeft, zonder dat er een extra shutterbril voor nodig is. Verder kunnen met de "Finepix Real 3D-W3" gemaakte foto’s en video’s via HDMI 1.4 3D ook bekeken worden op 3D-televisies, maar dan echter wel met een shutterbril.
Het beeldmateriaal, zoals video, wordt opgeslagen op een SDHC-geheugenkaart. De twee objectieven van de 3D-camera met een onderlinge afstand van 77 mm kunnen de opnamen ook na elkaar maken, wat vooral bij landschapsopnamen met een grote ruimtelijke werking het 3D-effect kan versterken. Bovendien is ook de "Interval 3D Mode" beschikbaar, waarmee automatisch twee opnamen met een bepaald tijdsinterval gemaakt worden. Dit is ideaal voor foto’s vanuit een bewegende positie. Ook kunnen zo 3D-beelden met een grote gezichtshoek gemaakt worden.
Video-opnamen maakt de "Finepix Real 3D-W3" met 1.280 x 720 pixels (3D-AVI) en 24 beelden per seconde. Het is overigens ook mogelijk om met de 3D-camera van Fujifilm gewone 2D-foto’s te maken en, dankzij de twee objectieven, zelfs twee opnamen tegelijk met verschillende instellingen.
Aiptek "3D i2"
In maart 2010 heeft ook Aiptek met de "3D i2" een 3D-camera met een resolutie van vijf megapixels uitgebracht. De "i2" heeft twee objectieven met een onderlinge afstand van 64 mm en twee sensoren voor stereoscopische foto- en video-opnamen.
3D-video’s worden opgenomen met 720p en een resolutie van 640 x 720 pixels. Voor de opslag van de 3D-foto’s en video’s kan een SD-, SDHC- of MMC-kaart gebruikt worden. Met de ingebouwde, 2,4 inch grote 3D-display kunnen de 3D-opnamen zonder shutterbril bekeken worden.
Verder kunnen de 3D-foto’s en video’s ook via een USB-kabel naar een computer gestuurd worden en met de meegeleverde 3D-bril op elke willekeurige monitor bekeken worden. Met de geïntegreerde software is het zelfs mogelijk om de eigen 3D-video’s te uploaden naar YouTube.
Sharp presenteert 3D-camera voor gsm’s en smartphones
In april 2010 heeft Sharp een heel kleine, nauwelijks een vinger brede, 3D-camera gepresenteerd, die, dankzij de kleine afmetingen, geschikt is voor de inbouw in smartphones en mobiele telefoons. Ook hier worden, met twee naast elkaar geplaatste objectieven, video’s opgenomen met 720p.
De 3D-foto’s of video’s kunt u zonder shutterbril bekijken op het 3,8 inch lcd-scherm van de mobiele telefoon of via de HDMI-aansluiting op een 3D-televisie weergeven.
Sharp heeft al laten weten dat zij nog in 2010 een smartphone met ingebouwde 3D-camera op de markt wil brengen.
De professionele Panasonic AG-3DA1
Panasonic leverde aanvankelijk met de "AG-3DA1" een professionele 3D-videocamera voor driedimensionale video’s in Full HD. Korte tijd later kwam er met de HDC-SDT750 ook een High Definition 3D-camcorder op de markt voor de gewone consument.
Met de "AG-3DA1" levert Panasonic een professionele 3D-videocamera voor driedimensionale video’s in Full HD.
De Panasonic AG-3DA1 werkt met in totaal zes sensoren (3MOS), verdeeld over de drie basiskleuren van het rechter en het linker beeld. De Full HD-resolutie van de Panasonic AG-3DA1 bedraagt 1.920 x 1.080 pixels. AVCHD-video’s worden opgenomen met 1080/60i, 50i, 30p, 25p en 24p, terwijl ook 720/60p en 50p mogelijk zijn.
Er zijn twee HD-SDI-uitgangen, een HDMI (1.4) en twee XLR-aansluitingen beschikbaar. De Panasonic AG-3DA1 heeft een ingebouwde stereomicrofoon. De video’s worden vastgelegd op twee SD-kaarten met elk een capaciteit van 32 Gigabyte, voldoende voor drie uur video in het professionele AVCHD PH-formaat. De normaal gesproken tijdrovende 3D-kalibratie voor het juiste diepte-effect in de beelden wordt door de 3D-videocamera automatisch uitgevoerd.
3D voor de consument: de Panasonic HDC-SDT750
De belangrijkste component van de Full HD-camcorder met 3D-optie is de 3D-voorzetlens die net als een objectief op de hd-camcorder wordt geplaatst.
De 3D-voorzetlens van de Panasonic HDC-SDT750 heeft een afmeting van 78 x 59x 97 mm en weegt 195 gram. Het objectief (F3,2) heeft twee parallelle lenssystemen, die het beeld vanuit een verschillend perspectief opnemen.
De brandpuntsafstand is gefixeerd op 58 mm, dus zoomen kan niet, terwijl de kortste opnameafstand een meter bedraagt.
De 3MOS-sensor van de Panasonic HDC-SDT750 maakt voor het rechter- en het linker oog beelden met een resolutie van 960 x 540 pixels die door de beeldprocessor "Crystal Engine Pro" worden opgerekt tot 960 x 1.080 pixels en aan de hand van de side-by-side-methode met AVCHD-compressie worden opgeslagen.
3D met twee lenzen en de side-by-side-methode
Bij de side-by-side-methode worden de twee beelden die nodig zijn voor een 3D-weergave als twee afzonderlijke beelden voor de linker en de rechter helft van het hdtv-beeld (1920x1080i) over elkaar heen gelegd. Om de 3D-films die zo tot stand komen te kunnen bekijken, heeft u behalve een 3D-televisie ook een zogenaamde shutterbril nodig.
Gewone 2D-opnamen zonder voorzetlens
Zonder de voorzetlens maakt de Panasonic HDC-SDT750 tweedimensionale video’s met een resolutie van 1920x1080 pixels en 50 hele beelden. U beschikt daarbij over autofocus en een 12-voudige zoom met een kleinste brandpuntsafstand van 35 mm en een grootste brandpuntsafstand van 420 mm.
Uitgebreide functionaliteit
Bij de foto- en video-opnamen worden onscherpe beelden zoveel mogelijk voorkomen met een hybride beeldstabilisator (optisch en elektronisch).
Het vermelden waard is ook dat de Panasonic HDC-SDT750 over gezichtsherkenning beschikt, waarmee zes gezichten kunnen worden opgeslagen. Als tijdens de opname een van de opgeslagen gezichten wordt herkend, stelt de 3D-camcorder automatisch scherp op deze persoon.
Het geluid wordt opgenomen met vijf microfoons, waarbij de ruisonderdrukking storende bijgeluiden wegfiltert.
Bediening voor een deel via een touchscreen
Het drie inch grote scherm van de Panasonic HDC-SDT750 is niet alleen bedoeld als zoeker en voor de weergave van opnamen (alleen 2D), maar de camera kan voor deel ook via het touchscreen bediend worden. Scherpstelling, belichting, sluitertijd en witbalans worden echter via de gebruikelijke instelring geregeld.
Gegevensoverdracht via mini-HDMI en high-speed US
Het videomateriaal wordt door de Panasonic HDC-SDT750 op een SD-geheugenkaart van maximaal 32 GB opgeslagen en kan met een mini-HDMI-kabel naar een 3D-televisie gestuurd worden. Voor de gegevensoverdracht kan ook de high speed USB-aansluiting gebruikt worden.
Bovendien kunt u de 3D-opnamen bewaren op een 3D-Blu-ray-speler die AVCHD ondersteunt.
Met de Panasonic HDC-SDT750 wordt ook het (Windows-)programma "HD Writer 2.6" meegeleverd, waarmee behalve gewone hd-video’s ook 3D-opnamen op een eenvoudige manier bewerkt kunnen worden.
3D beelden bekijken zonder bril met de 3D-camera Minox PX3D
De cameraproducent Minox heeft aangekondigd dat zij medio 2011 een 3D-camera uitbrengt waarmee 3D-beelden zonder shutterbril bekeken kunnen worden. Het model bestaat echter alleen nog als concept, dat alleen wordt uitgewerkt als er voldoende vraag naar het product blijkt te bestaan.
Vier objectieven en software voor de driedimensionale weergave
De Minox PX3D beschikt over vier objectieven die verticaal boven elkaar zijn geplaatst. Er zijn vier cameramodules ingebouwd, die bij elke opname gelijktijdig vier beelden vastleggen - elke beeld vanuit een net iets ander perspectief.
Na de opname kan het beeld met de geïntegreerde software worden omgezet in een bewegend 3D-beeld of gewoon in JPEG-formaat met 4 x 5 miljoen pixels worden opgeslagen.
Volgens Minox is het grote voordeel van deze techniek, dat de verschillende belichtingen en scherpstellingen van de afzonderlijke cameramodules apart aangestuurd worden. Daardoor kan de gebruiker na de opname de scherpstelling en belichting nog instellen en dus achteraf vastleggen.
